(TNTS) Ơ, người khách trai kia ơi, cầu chúc cho con miệng lúc nào cũng cười, bụng lúc nào cũng vui, được nhiều sức khỏe nhé… Lời bài hát từ tiếng Ê đê được dịch ra khiến du khách ồ lên thích thú. Đôi nghệ nhân già cũng cười lây niềm vui của khách.

Cứ thế, mỗi ngày bên sóng nước ầm ào của Sêrêpốk, con sông chảy ngược về đất Campuchia, hai ông bà Y Gông Buôn Đắp – H’Uynh Byă lại đàn hát như thuở còn trai trẻ. Bài hát chúc phúc du khách đó mở đầu cho những khúc dân ca của người Ê đê như hcưjú, ayray, wayvay, chiri ira… được bà H’Uynh cất lên sâu lắng trong căn nhà dài hun hút, bên bếp lửa giữa sàn nhà lung linh, huyền ảo. Tiếng khèn đing năm trầm bổng của ông già Y Gông hòa quyện cùng lời hát, làm người nghe nhen lên cảm giác như sống giữa khung cảnh lãng mạn, huyền hoặc của một thời sử thi Tây Nguyên.

Trên dòng Sêrêpốk hùng vĩ xuyên qua rừng đại ngàn Yók Đôn (Đắk Lắk) có ngọn thác Bảy nhánh hoang sơ, cạnh đó là khu du lịch sinh thái Thanh Hà - Bản Đôn yên tĩnh, trầm mặc. Căn nhà sàn dài gần 80 mét của khu du lịch như một bảo tàng Tây Nguyên thu nhỏ với đầy đủ ghế kpan, chiêng, ché, trống da trâu, nồi đất cổ, bộ dây thừng săn voi… Nhưng bộ sưu tập này sẽ rất trống vắng, đơn điệu nếu như không có đôi nghệ nhân già Y Gông Buôn Đắp và H’Uynh Byă. Chính họ là người thổi hồn vào nhà dài này với những thanh âm của tiếng khèn, tiếng đàn réo rắt, những bài dân ca Ê đê đầy sức lay động, cuốn hút.

Niềm đam mê ca hát đã gắn kết hai con người tài hoa nhất buôn làng với nhau, cứ như được Yàng định từ khi làm lễ thổi tai. Câu chuyện tình đẹp của buôn Ea Khiết hơn 60 năm về trước được lão nghệ nhân Y Gông kể lại với giọng mộc mạc: “Hồi đó mới khoảng 16, 17 tuổi, mình đã biết đánh chiêng, chơi đàn brố, thổi đing năm, đing tạc tà rồi. Còn nó (chỉ bà H’Uynh) cũng hát hay nhất buôn Ea Khiết, lại khéo tay, biết dệt váy, dệt khố đẹp lắm. Con trai trong buôn thích nó nhiều nhưng nó không ưa, nó chỉ thích mình. Nhà hai bên đồng ý, thế là nó “mua” (cưới) mình bằng hai con trâu đó”.

Hàng ngày biểu diễn cho du khách là một phần của việc mưu sinh, nhưng đôi nghệ nhân già Y Gông – H’Uynh vẫn xem đó là niềm đam mê của mình. Những khi vắng khách, bà H’Uynh lại mê mải hát bên khung dệt, ông Y Gông lại đem chiếc đing năm ra đầu nhà dài thổi cho thỏa nỗi khát khao, như chia sẻ với núi rừng Yók Đôn, với dòng sông Sêrêpốk những tâm sự buồn vui. Ông bảo, không hiểu sao mỗi lần về thăm nhà, thăm con cháu, bà con ở buôn Ea Khiết lại không ngủ được, cứ nhớ cồn cào tiếng thác chảy ầm ào, nhớ tiếng rừng xào xạc, nhớ tiếng con nai tác bên kia sông. Vậy là tất tả quay về với nhà dài. Ông thở dài, giờ buôn Ea Khiết không còn nhà dài nữa, không có voi, lễ hội lại hiếm hoi, thanh niên trong buôn thì ít người biết đánh chiêng, biết thổi đing năm, chơi đàn brố… Dẫu vậy, mỗi lần nghe ở buôn nhà có lễ pơthi (bỏ mả), cúng cơm mới..., ông bà lại tạm biệt dòng sông Sêrêpốk, bươn bả trở về cùng bà con đàn hát thâu đêm, như không hề biết đến tuổi già.

---

• Thành phố xanh Nam Ninh (24/10/2009 05:17)
• Tour du lịch mùa đông (24/10/2009 05:13)
• Du lịch cáp treo đầu tiên ở Đồng Nai (24/10/2009 05:12)
• Uppsala: Thiên đường... sống chậm (24/10/2009 05:09)
• Đi tìm mùa thu (24/10/2009 05:06)

• Sủng Là nơi đá "nở hoa" (24/10/2009 05:01)
• Xuyên Đồng Tháp Mười (23/10/2009 01:25)
• Team building với triết lý bó đũa (23/10/2009 01:11)
• Lăng Cô nhộn nhịp (23/10/2009 00:37)
• Đi tìm điểm cực đông trên đất liền Tổ quốc (23/10/2009 00:28)

---